Historia i my grajewianie…

W Grajewie powstała grupa inicjatywna do powołania stowarzyszenia patriotycznego im. Cecylii Roszkowskiej ps. „Antygona”- zapomnianej bohaterki ziemi grajewskiej. Oto jej krótka biografia, opracowana przez p. Henryka Modzelewskiego, byłego dyrektora Korespondencyjnego Liceum w Grajewie i ukazana w „Gazecie Grajewskiej” nr 36-37 w 1997 roku.

„ Urodziła się w 1920 roku w Czarnowie, gm. Szczuczyn. Ojciec jej pracował w straży granicznej a w ostatnich latach w Urzędzie Celnym w Grajewie. Wychowana w wybitnie patriotycznej i religijnej rodzinie ( brat jej ojca, Antoni Roszkowski, był infułatem w Kurii Biskupiej w Łomży ). Naukę w szkole średniej rozpoczęła w Gimnazjum w Grajewie a następnie kontynuowała w Liceum Pedagogicznym w Łomży. Pełna młodzieńczej energii, zawsze aktywna w pracach społecznych, przez wszystkie lata nauki należała do harcerstwa. Ucząc się w Grajewie należała do 1 Drużyny Grajewskiej Chorągwi Białostockiej. Odznaczała się wielkim patriotyzmem.

Pracę nauczycielską rozpoczęła w 1939r. w okolicach Moniek, gdzie mieszkała jej starsza siostra Regina Niesiołowska, której mąż, oficer Wojska Polskiego ( prawnuk Józefa Ignacego Kraszewskiego ) na tym terenie, w czasie okupacji sowieckiej ukrywał się i działał w podziemiu, organizując struktury ZWZ.

Już w pierwszych miesiącach okupacji niemieckiej została zwerbowana do AK. Przyjęła pseudonim „Antygona”. Ze względu na znajomość języka niemieckiego została skierowana przez AK do pracy przy niemieckim komisarzu rolnym w Glinkach koło Szczuczyna jako tłumaczka. Tam uzyskane informacje od Niemców przekazywała swoim konspiracyjnym przełożonym.

W godzinach popołudniowych prowadziła tajne nauczanie. Wieś Glinki jak również Czarnowo, gdzie mieszkała jej rodzina, były ośrodkiem intensywnej pracy konspiracyjnej. „Antygona” z całym przekonaniem włączyła się do tej niebezpiecznej pracy. Szczególnie zaangażowała się do pracy w komórce kontaktów z ludnością mazurską oraz francuskimi jeńcami wojennymi w Prusach Wschodnich, a szczególnie w sąsiednim powiecie pilskim, gdzie duża liczba jeńców francuskich pracowała na gospodarstwach rolnych jako robotnicy rolni. Jej praca polegała na kolportowaniu odezw, listów i ulotek antyhitlerowskich adresowanych do oficerów i żołnierzy niemieckich i ich rodzin, wrzucania ich do skrzynek pocztowych i domowych.

Mieszkanie rodziny Cecylii Roszkowskiej w Czarnowie stało się miejscem kontaktów partyzanckich, gdzie znajdowali również wsparcie materialne i odpoczynek. Razem z Cecylią współpracowały jej dwie siostry Bogumiła i Regina Niesiołowska, wdowa po zamordowanym przez NKWD oficera Wojska Polskiego, również członka ZWZ.

Najbardziej intensywny i niebezpieczny okres pracy konspiracyjnej Cecylii Roszkowskiej przypada na rok 1943, w końcu którego została aresztowana i osadzona w więzieniu w Grajewie. Strasznie katowana różnymi formami tortur. Najczęściej przebywała w karcerze. Od ciągłego bicia, całe jej ciało było sine i zbroczone krwią. Kiedy zachorowała na tyfus plamisty, odmówiono jej wszelkiej pomocy lekarskiej. Mimo tych strasznych tortur nie wydała nikogo. Z więzienia udało  się jej przemycić jedyny list, w którym prosiła siostrę Reginę ( młodsza siostra Bogumiła została wywieziona na przymusowe roboty do Rzeszy ) ażeby opuściła dom rodziców i ukryła się, ponieważ grozi jej aresztowania i pewna śmierć, prosiła o dostarczenie jej białej sukienki.

Skrępowana kolczastym drutem, została rozstrzelana o północy z 14 na 15 lipca 1944r ( rocznica Grunwaldu ), a zwłoki jej zostały zakopane w przygotowanym za dnia rowie obok budynku więziennego.

Po wyzwoleniu Grajewa, jeszcze zimą 1945r, zwłoki Cecylii Roszkowskiej zostały ekshumowane. W czasie ekshumacji stwierdzono, że wszystkie dane wskazywały na to, iż Cecylia Roszkowska jeszcze żywa została przywalona ziemią. Po ekshumacji nastąpiło przeniesienie zwłok na cmentarz parafialny w Grajewie do zbiorowej mogiły ofiar hitleryzmu.

Ta krótka biografia harcerki, Cecylii Roszkowskiej, powinna przypominać, utrwalać wśród obecnej młodzieży chlubne dokonania i poświęcenia dla Ojczyzny poprzednich pokoleń harcerstwa naszego regionu.”

Zapraszamy miłośników ziemi grajewskiej do wsparcia naszej inicjatywy.

Więcej informacji udzielimy piszącym do nas:  patriocigrajewa@o2.pl, patriocigrajewa@tlen.pl, bądź dzwoniącym ; ~535 549 209, ~668 525 496.

Grupa inicjatywna.

Przeczytaj również

Dzień Dziecka z Biblioteką W Dniu Dziecka Gminna Biblioteka w Rudzie zorganizowała gry i zabawy sportowe oraz konkursy z wiedzy ogólnej dla dzieci. Po wszystkich konkurencjach u...
W Grajewie bez strajków Jutro ogólnopolski strajk nauczycieli. O co będą walczyć? I jak to wygląda w Grajewie. Nowa reforma oświaty przyniosła, wśród nauczycieli wiele kont...
Konkurs plastyczny – zaproszenie BIBLIOTEKA-CENTRUM  KULTURY MIEJSKI  DOM  KULTURY  I  SPORTU W  SZCZUCZYNIE zapraszają do udziału w konkursie plasty...
Żołnierze wyklęci W dniu 27 lutego br. w Bibliotece – Centrum Kultury w Szczuczynie w ramach obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych została otwarta wystaw...
Jeden komentarz

Zostaw odpowiedź

*

CommentLuv badge
  • Niepałasz
    14 kwietnia 2013 at 07:35 - Odpowiedz

    Chwała za niepodległość!
    Osuszył czas mokradła krwi,
    Czerwone słońce znów w zenicie…
    Czy warto było w wojny dni
    Za taki kraj oddawać życie?

    Słychać pokoleń drwiący śmiech,
    To komuniści mają święto,
    Lecz Mądry Bóg w Osobach Trzech
    Pojmuje, za co Was wyklęto.

    Zanim ostatni pójdzie z Was
    W niebieskiej partyzantce służyć,
    Wszyscy staniemy jeszcze raz.
    Może historia się powtórzy…

    Ujada sztab lewackich szmat
    I wściekle wrzeszczy swołocz UBecka
    Że tamtą Polskę uznał świat,
    Gdy armia tkwiła w niej sowiecka.

    Amerykański pisze Żyd
    O Waszej za holocaust winie,
    Obce Żydowi słowo “wstyd”,
    Choć w polskiej chował się rodzinie.

    Wystawę oto macie dziś,
    Skoro najlepszą bronią pamięć
    I groźna tej wystawy myśl
    – Że wolnych ludzi nic nie złamie.

    Niech się prostuje nieszczęść splot
    I niechaj drżą moskiewskie karły.
    Hańba wierzącym w Sierp i Młot,
    Chwała za niepodległość zmarłym.