73. rocznica pierwszej wywózki na Syberię

W niedzielę (10.02) obchodzimy 73. rocznicę pierwszej masowej wywózki obywateli polskich w głąb ZSRR. 10 lutego 1940 roku funkcjonariusze NKWD zabierali z domów całe rodziny – od niemowląt po starców – przede wszystkim osadników wojskowych, służby leśnej, urzędników państwowych, kolejarzy.

Z terenów przedwojennej Rzeczpospolitej według radzieckich archiwów deportowano wówczas około 140 tysięcy osób. 80 procent z nich stanowili Polacy, resztę głównie Białorusini i Ukraińcy. W sumie w latach 1940-41 Sowieci przeprowadzili cztery masowe deportacje obywateli przedwojennej Rzeczypospolitej.

Śledztwo dotyczące deportacji w głąb ZSRR obywateli polskich z okupowanego przedwojennego województwa białostockiego to największe i najdłuższe śledztwo prowadzone w białostockim oddziale Instytutu Pamięci Narodowej. Prokuratorzy IPN-u, a wcześniej Okręgowej Komisji Badania Zbrodni Przeciw Narodowi Polskiemu przez ponad 20 lat przesłuchali w charakterze świadków 3300 osób. Zebrano już blisko 100 tomów akt, każdy z nich liczy 200 kart.

Śledztwo ma charakter historyczny, nie uda się pociągnąć do odpowiedzialności sprawców deportacji. Priorytetem jest stworzenie bazy danych osób deportowanych z dawnego województwa białostockiego i i dokładne ustalenie ich liczby – podkreśla prokurator IPN Dariusz Olszewski. Komputerowa baza danych obejmuje w tej chwili ponad 12 tysięcy osób, a opracowano dopiero 1/3 akt. Wciąż trwa weryfikacja danych i zbieranie relacji pokrzywdzonych. Od lat trwa spór o liczbę wywiezionych.

Historycy bazując na danych z radzieckich archiwów określają liczbę deportowanych na 330 tysięcy, natomiast środowiska kombatanckie nawet na milion dwieście osób.

Nie ustają starania o pozyskanie materiałów archiwalnych z krajów byłego ZSRR. Jednak strony białoruska i rosyjska, mimo umowy regulującej pomoc prawną, bądź odmawiają wprost takiej pomocy, bądź stwierdzają, że akt w danej sprawie nie odnaleziono. Zaskoczeniem był fakt, że w ubiegłym roku władze Republiki Kazachstanu, w krótkim czasie po złożeniu wniosku, przekazały obszerne materiały dotyczące Polaków deportowanych do Kazachskiej SRS. Obecnie trwają tłumaczenia tych archiwaliów. radio.białystok.pl

Przeczytaj również

Termomodernizacja budynku SP w Wierzbowie Gmina Grajewo informuje, iż do chwili obecnej zostały wykonane następujące prace związane z termomodernizacją budynku SP w Wierzbowie: - wymiana stol...
Odbiór drogi w Koszarówce „Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie” Operacja typu „Budowa lub modernizacja dróg ...
Szkolenie kierowców – konserwatorów sprzętu ... Zgodnie z przyjętym harmonogramem szkoleń na 2017 rok, w dniach od 04 do 12 listopada 2017 r. na terenie Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej...

Zostaw odpowiedź

*

CommentLuv badge